ÜVEİT VE SİST. ENFEKSİYONLAR

Akkiz Sifilis
Üveitlerin %1 ini oluşturur.Konjunktivada primer şankr görülebilir. Madarozis, İridosiklit gran. veya non-gran. olabilir (%4)
Korioretinit, nöroretinit.

Tüberküloz :
Üveitlerin %1 inden sorumlu. Tbc üveiti tanısını direk koyabilmek oldukça zordur. Diğer üveitlere ait bulguların olmaması, steroid tedavisine yanıt vermeyen bir tablo, pozitif INAH testi: Türkiye’de yüksek ilaç rezistansı olduğu için uygulanmaz ancak kombine antitüberküloz tedavisiyle gözde enflamasyonun düzelmesiyle ve pozitif sistemik bulgularla indirekt tanı konur.
En sık bulgu kronik gran. iridosiklittir.
Arka segmentte kendini fokal veya multifokal koroidit olarak gösterir.
Tedavi; INAH 300 mg/gün, 10 mg/gün piridoksin + rifampisin vb. bir ilaçla kombine 12 aylık tedavi verilir.

Parazitik Enfestasyonlar :

Toksoplazmozis
Zorunlu hücreiçi paraziti olan Toxoplasma gondii hastalık etkenidir. Ana konakçı (host) kedilerdir. İnsanlar, koyunlar, büyükbaş hayvanlar ara konakçılardır. Üç formu vardır;
Ookist: Spor formudur ve kedi feçesiyle ekskrete edilir.
Bradizoit: Dokularda kist şeklinde bulunur. Meabolik aktivitesi yavaş, inaktiftir.
Taşizoit ( trofozoit): Prolifere oan, aktif formudur. Doku yıkımı ve enflamasyondan sorumludur. İnsanlarda nöral dokulara özel bir affinitesi vardır ve akut retinite neden olmaktadır.
İnsanlara en çok geçiş şekli az pişmiş etlerdeki kistler (bradizoit) yoluyla olmaktadır. Ookistlerle enfestasyon daha azdır. Pica öyküsü olan çocuklarda görülebilir. Hamilelik sırasında geçirilen akut toksoplazmoziste ise fetus taşizoitlerle enfestasyonu almaktadır.
-Tanısal testler: Sabin-feldman dye test, indirekt flöresan antikor testi, hemaglütinasyon testi, ELISA..
*Akut edinilmiş sistemik toks.
-subklinik
-febril lenfadenit
-influenza benzeri
-meningoensefalit
-ekzantematöz form
*Konjenital sistemik toks.
Plasenta yoluyla  aktif enfestasyon varlığında geçiş olur. Eğer anne gebelikten önce enfeste olmuşsa fetus etkilenmez. Intrauterin ölüm, abortus olabilir. Doğumda aktif ise konvulziyonlar, intracranial kalsifikasyonlar ve korioretinitis saptanabilir.
* Rekürrent toksoplazmik retinokoroidit
Batılı ülkelerde post. Üveitlerin %50-75’nden sorumlu. Rekürrensler genellikle 10-35 yaşları arasında olur. Primer lezyon retinittir. Koroid, iris ve retina damarlarında görülen  enflamatuar rxn.un ise immün kökenli olduğu düşünülmektedir.
-Ön kamarada hafif seyirli gran. veya non-gran. iridosiklit bulunabilir. Genellikle retinite eşlik eden şiddetli bir vitritis vardır. Fundusta eski inaktif pigmentli bir skarın komşuluğunda  fokal nekrotizan retinit (satellit lezyon) izlenir. Derin retinit, masif granulom, papillit ise diğer az görülen fundus bulgularıdır.
-Tedavi:  Topikal steroid, perioküler steroid enj.
    Klindamisin, Sulfonamidler, Primetamin (daraprim) +folinic asit.
Onchocerciasis, daha çok Afrikada endemik olarak rastlanan ve nehir körlüğü olarak bilinen hastalıktır. Suda yaşayan Onchocerciasis volvulus kurtçuklarının enfestasyonu ile ortaya çıkan kronik progresif bir korioretinit durumudur. Optik atrofiye gidebilir. Ülkemizde görülmez.

Toxocariasis , ise kedi-köpek gibi evcil hayvanların arakonaklık ettiği Toxocara canis enfeksiyonudur. Genellikle PICA öyküsü olan çocukların kontamine toprağı yemesiyle bulaşabilir. Ortalama 7 yaş civarında daha çok erkek çocukları tutar. Papilla ve makuladaki granülom ve skar dokusu tanı konduğunda gelişimini tamamlamış olup tedavi yapılacak durumda değildir. Perifere uzanan fibröz bantlarla traksiyonel retina dekolmanına neden olabilir. Önemi, lökokori ayırıcı tanısında retinoblastomla karışabilmesidir.

Viral Enfeksiyonlar ve Üveit
Herpes zoster, herpes simpleks, edinilmiş CMV retiniti, AIDS, EMN, ınfluenza
*Herpes zoster:
Herpes zoster ophthalmicus bulunan olguların yaklaşık %40’nda döküntülerin başlamasından 2 hafta sonra ipsilateral iridosikit gelişmektedir. Non-gran. dür ve küçük keratik presipitatlar görülür. İris atrofisi, sekonder glokom, sekonder katarakt, fitizise neden olabilir. Tedavide uzun süre topikal steroidler kullanılır.

*Herpes Simpleks:
İridosiklit tablosu korneal dendritik ülserlerle veya diskiform keratitile birlikte görülbileceği gibi keratit olmaksızın da ortaya çıkabilir.

*Edinilmiş  CMV:
İmmünkompromize olgularda, AIDS, sitotoksik kemoterapi alanlar ve organ nakli nedeniyle uzun süre immün supresyon uygulananlarda ortaya çıkabilir. Retinada cotton-wool spot benzeri beyaz lezyonlar, retinal nekroza karşılık gelen sarı-beyaz granüler alanlar, retinal hemorajiler ve vaskülit bulguları saptanabilir.

*AIDS:
Kapaklar ve konj.da Kaposi’s sarkomu; Herpes Zoster’e bağlı üveit izlenebilir. Arka segmentte ise vitritis ( CMV, Candida ve Toksop.), Cotton-wool spotlar bulunabilir. Bunlar 4-6 hafta içinde kendiliğinden geçer.Yaklaşık %30 olguda CMV retiniti  vardır ve vizyon kaybının majör sebebidir. CMV retiniti kötü prognostik bir bulgudur ve 6-8 haftada ex olurlar.

SEMPATİK ÜVEİT (OFTALMİ) :
Bilateral gran. panüveit tablosudur. Penetran oküler travmalar ve göziçi cerrahileri sonrasında ortaya çıkabilir. Travma geçiren göz uyarıcı ‘exciting eye’, diğer göz ise ‘sympathizing eye’ olarak adlandırılır. Sempatik oftalmi %65 travma sonrası 2 hafta ile 3 ay içinde , %90 ilk bir yıl içinde ortaya çıkar.
Sempatizan gözde fotofobi, bulanık görme gibi prodromal semptomlar ortaya çıkar. Ön kamarada hücre en erken bulgusudur. İlerledikçe her iki gözde Koeppe nodülleri, Muton fat KP görülür. Fundusta sarı-beyaz, derin yerleşimli Dallen-Fuchs’ nodülleri, optik sinir  ödemi ve subretinal ödem sık görülen bulgulardandır.Olguların çoğunda enflam. yıllarca devam edebilir ve katarakt, glokom, fitizis gibi komplikasyonlar gelişebilir.
Olguların çoğunda yaralanmadan sonraki 2 hafta içinde enükleasyon yapılırsa sempatik oftalmi engellenebilir. Topikal, perioküler ve sistemik steroidlerin yetersiz kaldığı olgularda klorambusil ve siklofosfamid gibi sitotoksik ajanlar da tedaviye eklenebilir.

Üveitlerin Tedavisi
Midriatikler :
-Silier kas ve sfinkter pupilladaki spazmın çözülerek hastanın rahatlatılması (atropin)
-Posterior sineşilerin engellenmesi ( kısa etkili midriatikler)
-Sineşilerin kırılması
Steroidler:
Topikal, perioküler, sistemik
Sitotoksik ajanlar: Steroide yanıt vermeyen bilateral üveitler, sistemik nedenlerle steroid kullanılamayacak olgular, Behçet h, sempatik oftalmi, intermediate üveit, JRA de kullanılabilirler.
Methotrexate, azathiopurine, klorambusil, siklofosfamid gibi ajanlar kullanılırlar.
Siklosporin: T-hücrelerine etkili. Behçet h, sempatik oftalmi, intermediate üveit, sarkoidozda kullanılabilir. Renal toksisitesi olduğundan rutin olarak kullanımı kısıtlı.